วิธีการใส่สายยางให้อาหารสายยาง ทางจมูก !การใส่สายยางให้อาหารทางจมูก (NG Tube Insertion) เป็นกระบวนการที่ "ต้องทำโดยบุคลากรทางการแพทย์หรือผู้ที่ผ่านการฝึกอบรมมาเท่านั้น" ครับ เนื่องจากมีความเสี่ยงสูงที่สายจะหลงเข้าไปในหลอดลมแทนที่จะเป็นหลอดอาหาร ซึ่งอาจทำให้ผู้ป่วยขาดออกซิเจนหรือปอดอักเสบรุนแรงได้
แต่ในกรณีที่คุณต้องการทราบขั้นตอนเพื่อสังเกตหรือเตรียมความพร้อม นี่คือวิธีการตามมาตรฐานทางการแพทย์ครับ:
1. การเตรียมอุปกรณ์
สายยางให้อาหาร: เลือกขนาดที่เหมาะสม (เช่น 12-14 Fr สำหรับผู้ใหญ่)
สารหล่อลื่น: สารหล่อลื่นสูตรน้ำ (K-Y Jelly)
ไซริงค์สะอาด: ขนาด 50 ซีซี และน้ำสะอาด
หูฟังทางการแพทย์ (Stethoscope): เพื่อใช้เช็กตำแหน่งสาย
พลาสเตอร์: สำหรับยึดสายติดกับจมูก
แก้วน้ำและหลอด: (สำหรับผู้ป่วยที่ยังรู้สึกตัวและกลืนเองได้)
2. ขั้นตอนการปฏิบัติ
จัดท่าผู้ป่วย: ให้ผู้ป่วยนั่งตัวตรง หรือหนุนศีรษะสูง 45–90 องศา (ท่า High-Fowler's)
วัดความยาวสาย: นี่คือจุดที่สำคัญที่สุด โดยวัดจาก ปลายจมูก -> ติ่งหู -> ลิ้นปี่ แล้วทำเครื่องหมายไว้ที่สายยาง
หล่อลื่นสาย: ทาสารหล่อลื่นที่ปลายสายประมาณ 3–4 นิ้ว เพื่อลดการระคายเคือง
การใส่สาย:
ค่อยๆ สอดสายเข้าทางรูจมูกข้างที่โล่งที่สุด
เมื่อสายถึงบริเวณคอหอย ให้ผู้ป่วย ก้มหน้าลงเล็กน้อย และบอกให้ผู้ป่วย "พยายามกลืน" (หรือจิบน้ำตาม) เพื่อให้สายไหลลงหลอดอาหารตามกลไกการกลืน
ตรวจสอบตำแหน่ง (สำคัญมาก): เมื่อใส่ถึงขีดที่วัดไว้ ต้องเช็กว่าสายเข้ากระเพาะจริงหรือไม่ด้วย 2 วิธี:
ดูดของเหลว: ใช้ไซริงค์ดูดดูน้ำย่อยว่ามีสีเหลืองหรือเขียวใสออกมาหรือไม่
ฟังเสียงลม (Auscultation): ใช้ไซริงค์ดันลมประมาณ 10–20 ซีซี เข้าไปในสาย พร้อมใช้หูฟังฟังที่บริเวณใต้ชายโครงซ้าย ถ้าได้ยินเสียง "ฟืด" แสดงว่าเข้ากระเพาะ
ยึดสาย: ติดพลาสเตอร์ที่ปีกจมูกให้แน่นแต่ไม่รั้งจนเกินไป
⚠️ ข้อควรระวังและสัญญาณอันตราย
หากขณะใส่สาย ผู้ป่วยมีอาการดังต่อไปนี้ "ต้องดึงสายออกทันที":
ไออย่างรุนแรง หรือสำลัก
หน้าเขียว หรือหายใจหอบเหนื่อย
ไม่สามารถพูดได้
สัญญาณเหล่านี้บ่งบอกว่า สายยางกำลังเข้าไปในหลอดลม ซึ่งอันตรายถึงชีวิต
💡 คำแนะนำเพิ่มเติม
ห้ามฝืนดัน: หากสอดสายไปแล้วเจอแรงต้าน ให้ถอยสายออกเล็กน้อยแล้วค่อยๆ ลองใหม่ หรือเปลี่ยนข้างจมูก
หลังใส่เสร็จ: แนะนำให้ทำเครื่องหมาย (Mark) ขีดที่สายยางไว้ที่รูจมูก เพื่อให้ผู้ดูแลคนอื่นสังเกตได้ง่ายว่าสายเลื่อนหลุดออกมาหรือไม่
หากสายยางที่บ้านหลุด และคุณยังไม่ชำนาญพอ ผมแนะนำให้พาส่งโรงพยาบาลหรือศูนย์อนามัยใกล้บ้านเพื่อให้ผู้เชี่ยวชาญใส่ให้จะปลอดภัยที่สุดครับ
